Critical Studies on the Quranic Exegesis

Critical Studies on the Quranic Exegesis

Ascension Narratives Reexamined: A First-Century Typological Analysis

Document Type : Original article

Authors
1 PHD student in Qurʾān and Hadith Sciences, Faculty of Literature and Humanities,, Kashan University, Kahsan, Iran.
2 Associate professor in Qurʾān and Hadith Sciences, Faculty of Literature and Humanities, Kashan University, Kahsan, Iran.
3 Assistant professor in Qurʾān and Hadith Sciences, Faculty of Literature and Humanities, Kashan University, Kahsan, Iran.
Abstract
The Night Journey (Isrāʾ) and Ascension (Miʿrāj) of the Prophet Muhammad (PBUH) constitute pivotal events in Islamic tradition, serving as theological cornerstones for Muslim understandings of prophecy, cosmology, and divine-human interaction. While the Quran briefly alludes to these events (Q 17:1, Q 53:1-18), their detailed narratives emerge predominantly from ḥadīth literature and early exegetical works. This study employs a history of ideas methodology to systematically classify the diverse interpretations of the Miʿrāj among the Companions (Ṣaḥāba) and Successors (Tābiʿūn) during Islam's formative first century (1-100 AH).
By reconstructing this intellectual landscape, the research illuminates how early Muslims negotiated the boundaries between metaphysical experience, communal identity, and prophetic authority. The study adopts J.G.A. Pocock's conceptual framework for tracing the evolution of ideas within their socio-historical contexts, focusing on semantic shifts in terms like Isrāʾ and Miʿrāj, functional differentiation of narratives, and their reception history in relation to pre-Islamic Arabian cosmology and Judeo-Christian eschatological traditions. This approach intentionally diverges from traditional isnād-criticism by prioritizing the content and function of narratives over their chains of transmission.
The research draws on primary sources including early ḥadīth compilations such as Muṣannaf ʿAbd al-Razzāq and Ṣaḥīḥ al-Bukhārī, tafsīr works like al-Ṭabarī's Jāmiʿ al-Bayān, and historical chronicles including Ibn Saʿd's al-Ṭabaqāt al-Kubrā. Analysis reveals four dominant interpretive paradigms among early Muslims: The Terrestrial Journey (Arḍī) model advocated by figures like ʿUmar ibn al-Khaṭṭāb emphasized a literal physical journey from Makkah to Jerusalem with minimal supernatural elements, serving to connect Islam to Abrahamic holy sites.
The Miraculous Proof (Muʿjizah) perspective, associated with Abū Bakr al-Ṣiddīq and ʿĀʾishah, framed the event as public prophetic authentication incorporating visionary encounters. The Eschatological Vision (Rūḥānī) interpretation by Ubayy ibn Kaʿb and Ḥasan al-Baṣrī viewed the ascent as spiritual communion, drawing on Syriac Christian ascension literature while emphasizing practical injunctions like the five prayers. Finally, the Ontological Elevation (Maʿnawī) model articulated by ʿAlī ibn Abī Ṭālib and Salmān al-Fārisī understood Miʿrāj as metaphysical transcendence, integrating Neoplatonic purification concepts that would later influence Sufi cosmology.
These interpretations developed within a rich historical context that included pre-Islamic Arabian cosmology's tripartite universe and Zoroastrian soul journey narratives, as well as early Islamic developments like the Umayyads' political instrumentalization of the narrative and theological debates about prophetic corporeality and cosmological structure. The findings demonstrate how Miʿrāj narratives significantly impacted Islamic doctrine by solidifying Muhammad's status as Khatam al-Nabiyyīn and reinforcing bodily resurrection concepts, while methodologically illustrating early Muslims' creative adaptation of existing motifs and challenging simplistic orthodox/heterodox binaries.
Ultimately, this typology reveals the Miʿrāj as a polysemic event that accommodated diverse theological needs from communal identity formation to metaphysical speculation, suggesting promising avenues for future research on classical Sufi commentaries and other later developments. The study underscores the value of intellectual history approaches for understanding early Islamic thought and its complex engagement with multiple cultural traditions.
Keywords

Subjects


  • The Holy Qurʾān, Original Arabic; Also, Persian translation by Muḥammad Mahdī Fulādvand, Tehran, Daftar-e Muṭāliʿāt-e Tārīkh va Maʿārif-e Islāmī, 1376 SH [Persian].
  • Ibn Abī Shaybah, ʿAbd Allāh ibn Muḥammad, al-Musnad, Riyadh, Dār al-Waṭan li-l-Nashr, 1418 AH [Arabic].
  • Ibn Abī ʿĀṣim, Aḥmad ibn ʿAmr, al-Āḥād wa-l-Mathānī, Riyadh, Dār al-Rāyah, 1411 AH [Arabic].
  • Ibn al-Athīr, Mubārak ibn Muḥammad, al-Nihāyah, Beirut, Dār al-Maktabah al-ʿIlmīyah, 1399 AH [Arabic].
  • Ibn Aḥmad, ʿAbd Allāh, al-Sunnah, Damām, Dār Ibn al-Qayyim, 1406 AH [Arabic].
  • Ibn al-Azraq, Nāfiʿ, Gharīb al-Qurʾān fī Shiʿr al-ʿArab, Beirut, al-Kutub al-Thaqāfīyah, 1413 AH [Arabic].
  • Ibn Isḥāq, Muḥammad, al-Sīrah, Qom, Daftar-e Muṭāliʿāt-e Tārīkh va Maʿārif-e Islāmī, 1368 SH [Persian].
  • Ibn Babawayh, Muḥammad ibn ʿAlī, al-Amālī, Edited by Muḥammad Bāqir Kamarehʾī, 6th edition, Tehran, Kitābchī, 1376 SH [Persian].
  • Ibn Babawayh, Muḥammad ibn ʿAlī, ʿIlal al-Sharāʾiʿ, Najaf, al-Maktabah al-Ḥaydarīyah, 1386 AH [Arabic].
  • Ibn Ḥajar al-ʿAsqalānī, Aḥmad ibn ʿAlī, al-Iṣābah, Beirut, Dār al-Kutub al-ʿIlmīyah, 1415 AH [Arabic].
  • Ibn Ḥajar al-ʿAsqalānī, Aḥmad ibn ʿAlī, Lisān al-Mīzān, Beirut, al-Aʿlamī li-l-Maṭbūʿāt, 2nd edition, 1390 AH [Arabic].
  • Ibn Khaldūn, ʿAbd al-Raḥmān ibn Muḥammad, al-Muqaddimah, Translated by Muḥammad Parvīn Gonābādī, Tehran, ʿIlmī va Farhangī, 1382 SH [Persian].
  • Ibn ʿAbd al-Barr, Yūsuf ibn ʿAbd Allāh, al-Istīʿāb, Beirut, Dār al-Jīl, 1412 AH [Arabic].
  • Yaḥyā ibn Salām, al-Tafsīr, Beirut, Dār al-Kutub al-ʿIlmīyah, 1425 AH [Arabic].
  • Ibn Saʿd, Muḥammad, al-Ṭabaqāt, Beirut, Dār al-Kutub al-ʿIlmīyah, 1410 AH [Arabic].
  • Ibn Shahrāshūb, Muḥammad ibn ʿAlī, Manāqib Āl Abī Ṭālib, Qom, ʿAllāmah, 1379 SH [Persian].
  • Ibn Qutaybah, ʿAbd Allāh ibn Muslim, Gharīb al-Ḥadīth, Beirut, Dār al-Kutub al-ʿIlmīyah, 1408 AH [Arabic].
  • Ibn Qūlawayh al-Qummī, Jaʿfar ibn Muḥammad, Kāmil al-Ziyārāt, Najaf, Dār al-Murtaḍawīyah, 1356 SH [Persian].
  • Ibn Kathīr, Ismāʿīl ibn ʿUmar, Tafsīr al-Qurʾān al-ʿAẓīm, Beirut, Dār al-Kutub al-ʿIlmīyah, 1419 AH [Arabic].
  • Ibn al-Mubārak, ʿAbd Allāh, al-Zuhd, Beirut, Dār al-Kutub al-ʿIlmīyah, 1425 AH [Arabic].
  • Ibn Manẓūr, Muḥammad ibn Mukarram, Lisān al-ʿArab, Beirut, Dār Ṣādir, 1375 AH [Arabic].
  • Ibn Wahb, ʿAbd Allāh, al-Jāmiʿ fī Tafsīr al-Qurʾān, Beirut, Dār al-Gharb al-Islāmī, 2003 [Arabic].
  • Ibn Hishām, ʿAbd al-Malik, al-Sīrah al-Nabawīyah, Beirut, Dār al-Maʿrifah, n.d. [Arabic].
  • Abū Ḥamzah al-Thumālī, al-Tafsīr, Beirut, Dār al-Mufīd, 1420 AH [Arabic].
  • Aḥmad ibn Ḥanbal, al-Zuhd, Beirut, Dār al-Kutub al-ʿIlmīyah, 1420 AH [Arabic].
  • Aḥmad ibn Ḥanbal, Faḍāʾil al-Ṣaḥābah, Cairo, Dār Ibn al-Jawzī, 1430 AH [Arabic].
  • Aḥmad ibn Ḥanbal, al-Musnad, Beirut, Muʾassasat al-Risālah, 1426 AH [Arabic].
  • Aḥmad ibn ʿĪsā, al-Amālī, Beirut, Dār al-Maḥjah al-Bayḍāʾ, 2nd edition, 1428 AH [Arabic].
  • al-Baḥrānī, Hishām ibn Sulaymān, al-Burhān, Qom, Baʿth, 1415 AH [Arabic].
  • al-Bukhārī, Muḥammad ibn Ismāʿīl, al-Ṣaḥīḥ, Cairo, al-Khānijī Publishing House, 1410 AH [Arabic].
  • al-Bazzār, Aḥmad ibn ʿUmar, al-Musnad, Medina, Maktabat al-ʿUlūm wa-l-Ḥikam, 1430 AH [Arabic].
  • Pākatchī, Aḥmad, “Bāzkhānī-e Mafhūm-e Sidrat al-Muntahā bā Ruykard-e Guftemānī”, Muṭāliʿah-ye Tārīkhī-ye Qurʾān va Ḥadīth 58 (1394 SH) [Persian].
  • Pākatchī, Aḥmad, “Muqaddimah”, in Muqaddimah-ī bar Tārīkh-negārī-e Angāreh-ī va Andīsheh-ī by Muḥammad Hādī Gerāmī, Tehran, Imām Ṣādiq (AS), 1396 SH [Persian].
  • al-Thaqafī, Ibrāhīm ibn Muḥammad, al-Ghārāt, Tehran, Anjuman-e Āthār-e ʿIlmī, 1395 AH [Arabic].
  • Ḥassān ibn Thābit, al-Dīwān, Beirut, Dār Ṣādir, 1974 [Arabic].
  • al-Ḥusaynī al-Ṭihrānī, Muḥammad Ḥusayn, Yādnāmah-ye Mihr-e Tābān; Yādnāmah va Muṣāḥabāt-e Tilmīdh (ʿAllāmah Ṭihrānī) va ʿAllāmah, Qom, Bāqir al-ʿUlūm (AS), 1426 AH [Persian].
  • al-Dārimī, ʿAbd Allāh ibn ʿAbd al-Raḥmān, al-Sunan, Riyadh, Markaz al-Turāth al-Thaqāfī al-Maghribī, 1421 AH [Arabic].
  • al-Dārimī, ʿUthmān ibn Saʿīd, al-Radd ʿalā al-Jahmīyah, Kuwait, Dār Ibn al-Athīr, 2nd edition, 1416 AH [Arabic].
  • Dihkhudā, ʿAlī Akbar, Lughatnāmah-ye Dihkhudā, Tehran, Intishārāt-e Dānishgāh-e Tehrān, 2nd edition, 1377 SH [Persian].
  • al-Zabīdī, Murtaḍā, Tāj al-ʿArūs, Beirut, Dār al-Hidāyah, 1385 AH [Arabic].
  • Zayd ibn ʿAlī, Tafsīr, Beirut, Dār al-ʿĀlamīyah, 1412 AH [Arabic].
  • Zayd ibn ʿAlī, al-Musnad, Beirut, Dār Maktabat al-Ḥayāh, n.d. [Arabic].
  • Shahābī, Maḥmūd, Adwār-e Fiqh, Tehran, Vizarat-e Farhang va Irshad-e Islāmī, 1366 SH [Persian].
  • al-Ṣaḥīfah al-Sajjādīyah, Qom, Mashʿar, 1419 AH [Arabic].
  • al-Ṣaffār, Muḥammad ibn Ḥasan, Baṣāʾir al-Darajāt, Qom, Āyat Allāh Marʿashī, 2nd edition, 1404 AH [Arabic].
  • al-Ṣanʿānī, Ibn Hammām, al-Tafsīr, Beirut, Dār al-Maʿrifah, 1411 AH [Arabic].
  • Ṭabāṭabāʾī, Muḥammad Ḥusayn, al-Mīzān, Translated by Sayyid Muḥammad Bāqir Mūsawī Hamadānī, Tehran, Bunyād-e ʿIlmī va Fikrī-ye ʿAllāmah Ṭabāṭabāʾī, 1363 SH [Persian].
  • al-Ṭabarī, Muḥammad ibn Jarīr, Jāmiʿ al-Bayān, Beirut, Dār al-Maʿrifah, 1412 AH [Arabic].
  • al-Ḍabbī, Muḥammad ibn Faḍīl, al-Duʿāʾ, Riyadh, al-Rushd/Nāshirūn, 1419 AH [Arabic].
  • ʿAbd Allāh, Zahrā, Tabyīn-e Rīsheh-hā-ye Māhvī-ye Miʿrāj, va Bāztāb-e Ānhā dar Ḥawzeh-ye Taṣvīr bā Taʾkīd bar Nigāreh-hā-ye Miʿrāj-e Payāmbar-e Gerāmī-ye Islām, PhD dissertation, Tehran, Dānishgāh-e Shāhid, Dānishkadah-ye Hunar, 1394 SH [Persian].
  • al-ʿAbdī, Ḥasan al-ʿArafah, Juzʾ al-Ḥasan al-ʿArafah, Kuwait, Maktabat Dār al-Aqṣā, 1406 AH [Arabic].
  • Jawād ʿAlī, al-Mufaṣṣal fī Tārīkh al-ʿArab Qabl al-Islām, Baghdad, Dār al-Sāqī, 1422 AH [Arabic].
  • ʿAzīzī Kiyā, Ghulām ʿAlī, “Taʾammulī bar Rivāyāt-e Miʿrājīyah”, Maʿrifat 96 (1384 SH) [Persian].
  • Furāt al-Kūfī, al-Tafsīr, Tehran, Vizarat-e Irshad-e Islāmī, 1410 AH [Arabic].
  • al-Qummī, ʿAlī ibn Ibrāhīm, al-Tafsīr, Qom, Dār al-Kitāb, 3rd edition, 1404 AH [Arabic].
  • Gerāmī, Muḥammad Hādī, Muqaddimah-ī bar Tārīkh-negārī-e Angāreh-ī va Andīsheh-ī, Tehran, Imām Ṣādiq (AS), 1396 SH [Persian].
  • Mujāhid ibn Jabr, al-Tafsīr, Cairo, Dār al-Fikr al-Islāmī, 1410 AH [Arabic].
  • Muḥammadī Shāhrūdī, ʿAbd al-ʿAlī, Partovī az Miʿrāj, Tehran, Uswah, 1379 SH [Persian].
  • Muqātil ibn Sulaymān, al-Tafsīr, Beirut, Dār Iḥyāʾ al-Turāth al-ʿArabī, 1423 AH [Arabic].
  • Muslim ibn Ḥajjāj, al-Ṣaḥīḥ, Cairo, Dār al-Ḥadīth, 1412 AH [Arabic].

Nahj al-Balāghah, Qom, al-Buḥūth al-Islāmīyah, 1374 SH [Arabic].

  • Receive Date 05 September 2024
  • Revise Date 09 January 2025
  • Accept Date 10 January 2025