پژوهش نامه نقد آراء تفسیری

پژوهش نامه نقد آراء تفسیری

نقد آراء تفسیری طباطبایی در تفسیر نمونه

نوع مقاله : مقالۀ ترویجی

نویسندگان
1 دانش‌آموختۀ دکتری علوم قرآن و حدیث، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.
2 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.
3 دانشیار گروه علوم قرآن و حدیث، دانشگاه امام صادق (ع)، تهران، ایران.
چکیده
مکارم شیرازی در آثارش به‌طور گسترده‌ای از آراء تفسیری طباطبایی بهره برده و در موارد قابل‌توجهی نیز آراء وی را با دیدگاه نقّادانه‌ای، بررسی نموده است. در این مطالعه که با ابزار کتابخانه‌‌ای و روش توصیفی ـ تحلیلی انجام شده است، نخست گونه‌های نقد مکارم شیرازی نسبت به المیزان استخراج شده، سپس به داوری و تشخیص صحت و سقم آن‌ها پرداخته شده اشت. سؤال مطالعۀ حاضر این است که مکارم شیرازی در چه موارد و با چه دلائلی به نقد آراء طباطبایی پرداخته و اعتبار نقدهای وی چه اندازه است. در این مطالعه پس از بیان نقدهای مکارم بر آراء طباطبایی کوشش می‌شود با بهره‌گیری از دلائل عقلی، نقلی، آراء مفسران مشهور و ادلۀ دیگر میزان اعتبار این نقدها سنجیده شود. بنا ست از این فرضیه دفاع شود که جز در موارد معدودی که اشکالات ناقد نسبت به آراء طباطبایی معتبر اند، اغلب نقدها از اعتبار لازم برخوردار نیستند و خود به ضعف‌های متعددی دچار اند.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Criticism of Ṭabāṭabāyī's Exegesis in Tafsīr Nemūne

نویسندگان English

Amanollah Naseri karimVand 1
Mina Shamkhi 2
Abbas Musallayipur 3
Ghasem Bostani 2
1 PhD candidate in Quran and Hadith Sciences, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran.
2 Associate Professor, in Quran and Hadith Sciences, Shahid Chamran University of Ahvaz, Ahvaz, Iran.
3 Associate Professor in Quran and Hadith Sciences, Imam Sadiq University, Tehran, Iran.
چکیده English

 
Makārem Shīrāzi widely used Ṭabāṭabāʾī's interpretive opinions in his work Tafsīr Nemūne, and in significant cases, he has examined his opinions with a critical point of view. In this study, which was carried out with library tools and descriptive-analytical method, firstly, the types of criticism of Makārem Shīrāzī in relation to Al-Mizan of Ṭabāṭabāʾī were extracted, and then the evaluation and diagnosis of their accuracy and correctness will done. The question of the present study is: in what cases and with what reasons did Makārem Shīrāzī criticize Ṭabāṭabāʾī's opinions and how much is the validity of his criticism. In this study, after expressing Makārem's critics on Ṭabāṭabāʾī's opinions, it is tried to measure the validity of these criticisms by using rational and traditional reasons, the opinions of famous commentators and other evidences. It is necessary to defend this hypothesis that, except in the few cases where critics' objections to Ṭabāṭabāʾī's opinions are valid, most of the criticisms do not have the necessary validity and have many weaknesses.
 

کلیدواژه‌ها English

Tafsir al-Mizan
ʿAllāma Ṭabāṭabāʾī
Makarem Shirazi
Tafsir Nemune
  • قرآن کریم.
  • ابن‌تیمیه، احمد بن عبدالحلیم، مقدمه فی اصول التفسیر، بیروت، دار مکتبة الحیات.
  • ابن‌کثیر، اسماعیل بن عمر، التفسیر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1419ق.
  • ابن‌منظور، محمد بن مکرم، لسان العرب، بیروت، داراحیاء التراث، 1408ق.
  • ابوحیان، محمد بن یوسف، البحر المحیط، بیروت، دارالفکر، 1420ق.
  • ایزدی مبارکه، کامران، شروط و آداب تفسیر و مفسر، تهران، امیر کبیر، 1376ش.
  • آلوسی، محمود بن عبدالله، روح المعانی، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1415ق.
  • بستانی، قاسم و دیگران، «مبانی علامه طباطبایی در نقد آراء زمخشری در تفسیر الکشاف با رویکردی بر ادلۀ قرآنی و قرائن درون‌متنی آیات»، پژوهشنامۀ معارف قرآنی، سال12، شمارۀ 44.
  • بیضاوی، عبدالله بن عمر، التفسیر، بیروت، دار إحیاء التراث العربی، 1418ق.
  • دروزه، محمد عزت، التفسیر الحدیث، بیروت، دار الغرب الاسلامی، 1421ق.
  • راغب اصفهانی، محمد بن حسین، مفردات الفاظ قرآن، ترجمۀ غلامرضا خسروی حسینی، تهران، مرتضوی، 1369ش.
  • زمخشری، محمود بن عمر، الکشاف، بیروت، دار الکتاب العربی، 1407ق.
  • سبحانی، جعفر، «روش صحیح تفسیر قرآن»، قبسات، شمارۀ 29، 1382ش.
  • سبزواری، محمد، ارشاد الاذهان، بیروت، دارالتعارف للمطبوعات، 1419ق.
  • طباطبایی، محمدحسین، المیزان، بیروت، اعلمی، 1390ق.
  • طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان، تهران، ناصرخسرو، 1372ش.
  • طبری، محمد بن جریر، جامع البیان، بیروت، دارالمعرفه، 1412ق.
  • طوسی‏، محمد بن حسن، التبیان‏، به‏ کوشش‏ احمد حبیب قصیر عاملی‏، نجف، دار احیاء التراث‏، 1383ق/ 1964م.
  • فخر رازی، محمد بن عمر، التفسیر الکبیر، بیروت، دار إحیاء التراث العربی، 1420ق.
  • فراء، یحیی بن زیاد، معانی القرآن، قاهره، الهیئة المصریة العامة للکتاب، 1980م.
  • فضل‌الله، محمدحسین، من وحی القرآن، بیروت، دارالملاک، 1419ق.
  • قرشی، علی‌اکبر، قاموس قرآن، تهران، اسلامیه، 1371ش.
  • قرطبی، محمد بن احمد، التفسیر، تهران، ناصر خسرو، 1364ش.
  • مصباح یزدی، محمد تقی، معارف قرآن، قم، موسسۀ در راه حق، 1365ش.
  • مقاتل بن سلیمان، التفسیر، بیروت، دار إحیاء التراث العربی، 1423ق.
  • مکارم شیرازی، ناصر، پیام قرآن، تهران، اسلامیه، 1386ش.
  • مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، اسلامیه، 1371ش.
  • مکارم شیرازی، ناصر، نفحات القرآن، قم، مدرسة الإمام علی بن أبی طالب (ع)، 1426ق.
  • ناصری کریموند، امان‌اله و دیگران، «تحول معنایی واژگان قرآنی در بافت و ساختار جملات و آیات قرآن در تفسیر المیزان با رویکردی بر قاعدۀ سیاق»، پویش، سال اول، شماره4 ،پاییز 1395.
  • نکونام، جعفر، «روش تفسیر ظاهر قرآن»، مطالعات تاریخی قرآن و حدیث، شمارۀ 2، تابستان 1378ش.

  • تاریخ دریافت 03 آذر 1401
  • تاریخ بازنگری 07 دی 1401
  • تاریخ پذیرش 25 اسفند 1401