محبت یعقوب به یوسف (ع) در آیۀ هشتم سوره یوسف: بازخوانی و نقد آراء تفسیری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم قرآن، دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم، مشهد، ایران.

2 دانشجوی کارشناسی ارشد علوم قرآنی، دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم، دانشکدۀ تربیت مدرس قرآن مشهد مقدس، مشهد، ایران.

چکیده

در آیۀ هشتم سورۀ یوسف (ع) از این سخن می‌رود که برادران یوسف (ع) معتقد اند پدرشان یعقوب نبی (ع) توجه و محبت بیش‌تری در حق یوسف (ع) نشان می‌دهد و ازهمین‌رو به وی حسادت می‌ورزند؛ حسادتی که برپایۀ دیگر آیات همان سوره بروز دشواری‌های فراوانی در زندگی یوسف (ع) را سبب می‌شود. این گزارش در تفاسیر مختلف قرآن کریم بر آن حمل شده که یعقوب (ع) خود نیز به‌راستی میان فرزندان خویش تبعیض می‌نهاد. مفسران البته توجیهاتی نیز در مقام دفاع از رفتار وی بیان کرده‌اند. براین‌اساس، جای پرسش دارد که اصل انتساب چنین رفتاری به یعقوب (ع) چه اندازه موجه است و چه اندازه می‌توان برپایۀ شواهد قرآنی از آن حمایت کرد. مطالعۀ کنونی با هدف بررسی و نقد همین آراء و کوشش برای بازفهم همین مسئله صورت گرفته است. بنا ست با نقد آراء تفسیری مختلف و بازنمودن نقاط ضعف و قوت هریک از این فرضیه دفاع کنیم که در قرآن کریم یعقوب (ع) از هرگونه اتهام تبعیضی نسبت به فرزندان خویش مبرا شناسانده شده، و احیاناً اگر تفاوتی نیز میان فرزندان احساس می شده، ریشه در شرایط ویژۀ زندگی یوسف (ع) داشته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Jacob's Love for Joseph in Qurʾān 12:8, A Critical Review of Muslim Exegetical Literature

نویسندگان [English]

  • Moḥsen Deymekār Garrāb 1
  • Sayyed Moḥammad SajjādīPūr 2
1 Associate professor in Quranic Exegesis, University of Quranic Theology and Awareness, Mashhad, Iran.
2 Master's student of Quranic Sciences, Quranic Sciences and Education University, Mashhad Qurʾān Teacher Training College.
چکیده [English]

Qurʾān (12/8) mentions that Joseph's brothers accuse their father Jacob (AS) to show more attention toward Joseph, that is why they are jealous of him, and as we know this jealousy causes abundant difficulties in Joseph's life. In various interpretations of the Qurʾān, this report has been interpreted as saying that Jacob himself really discriminated between his children. Commentators have also given justifications to say that Jacob's behavior was moral. Therefore, it is questionable that to what extent the attributing such behavior to Jacob (AS) is justified and to what extent it can be supported based on Quranic evidence. The present study has been carried out with the aim of reviewing and criticizing these opinions and trying to understand this issue. By criticizing different interpretive opinions and showing the strengths and weaknesses of each one, we will defend this hypothesis that in the Holy Quran, Jacob (AS) is cleared of any accusation of discrimination against his children, and perhaps if a difference is felt between the children, It was rooted in the special family circumstances of Joseph (AS).

کلیدواژه‌ها [English]

  • al-ʿIṣma
  • ʿIṣma al-Anbīyāʾ
  • Discriminating Love
  • Yaqub (AS)
  • Yusuf (AS)
  • Qurʾān and morality