شیوه‌نامۀ تدوین مقاله

از نویسندگان گرامی استدعاء دارد که پیش از ارسال مقاله همۀ موارد زیر را به‌دقت مرور نمایند و خاصه مقالۀ خود را طبق ضوابط مذکور برای حروف‌چینی و صفحه‌بندی که در بند ت از نوشتۀ زیر آمده است آماده‌سازی کنند.

راهنمای نگارش و ضوابط پذیرش مقاله

دوفصلنامۀ پژوهش‌نامۀ نقد آراء تفسیری عهده‌دار انتشار آن دسته از مطالعات در حوزۀ مطالعات قرآن و حدیث است که در آن‌ها تولیدات نظری اندیشمندان، جریان‌های فکری و مکاتب مختلف جهان اسلام در حوزۀ فهم قرآن کریم بازشناسی یا ارزیابی شوند؛ خواه این تولیدات نظری فهم کلان‌ساختار آموزه‌های قرآنی را دنبال کنند یا در آن‌ها صرفاً کوششی برای بازنمون فهم مفردات و ترکیبات و آیات و سوره‌های مختلف دنبال شده باشد.

براین‌پایه، هر مقاله‌ای که پژوهش در زمینه‌هایی همچون موارد ذیل را ارائه کند، توسعه دهد، یا بومی‌سازی نماید، مطابق با رسالت مجله تشخیص داده خواهد شد: 1) بازشناسی و نقد آراء مفسران مسلمان در حوزۀ علوم و معارف مختلف ــ اعم از دانش‌های دینی (هم‌چون فقه، کلام...) و عرفی (هم‌چون علم النفس، زبان‌شناسی، علم الاجتماع، جغرافیا...) ــ برپایۀ رویکردها و روش‌های نوین بازخوانی و نقد آراء در دانش‌های مختلف؛ 2) کاربردی‌سازی مطالعات قرآنی با پدید آوردن با زمینۀ تعامل آراء متفکران کهن مسلمان با علوم مختلف.

الف) محورهای موضوعی نشر مقالات

برای تحقق رسالت فوق، هیأت تحریریۀ پژوهش‌نامۀ نقد آراء تفسیری از نشر مقالاتی با محورهای زیر استقبال می‌کنند:

محور اول: بازشناسی فهم مفسّران مختلف از قرآن، مثل کوشش برای بازشناسی آراء تفسیری بزرگان دین و عالمان، اعتبارسنجی انتساب آراء تفسیری و مسئلۀ هویت و انتساب کتب تفسیری، یا بازشناسی و نقد آراء تفسیری عالمان مسلمان و احیاناً غیرمسلمان.

محور دوم: بازشناسی خاستگاه آراء مفسران و عوامل مؤثر بر شکل‌گیری آن‌ها، مثل بازشناسی مبانی کلامی، عرفانی، فلسفی، فقهی، اصولی و قرآن‌شناختی مفسران، بازخوانی نظریۀ تفسیری بزرگان دین و عالمان مسلمانان، بحث دربارۀ تأثیر مبانی، منابع و رویکردهای مفسران بر فهم ایشان از قرآن کریم، و گونه‌شناسی و تبارشناسی فهم‌ها از قرآن، تحول تفسیرها در گذر زمان و زمینه‌های اجتماعی آن.

محور سوم: بازشناسی تأملات مفسران مسلمان در شئون مختلف هستی و زندگی بشر، هم‌چون کوشش برای بازشناسی اندیشه‌های دین‌شناختی، اخلاقی، فلسفی، اجتماعی، و روان‌شناسانۀ مفسران، بازشناسی بینش‌های طبیعت‌شناختی مفسران، اعم از نظریات نجومی، جغرافیایی، زیست‌شناسانه، طبی و امثال آن‌ها، تحلیل‌های زبان‌شناسانه در تفاسیر قرآن کریم، یا نظریه‌پردازی‌های زیبایی‌شناختی در مقام فهم قرآن.

محور چهارم: فهم قرآن در پرتو نظریات و دستاوردهای علمی نوین، مثلاً کوشش برای نقد یا تعدیل آراء مفسّران در پرتو نظریات علمی نوین، بازفهم منابع تفسیر قرآن کریم با بهره‌جویی از رویکردها و روش‌های علمی یا آراء دین‌شناختی نوین، یا بحث دربارۀ اصول و مبانی کاربرد علوم نوین در فهم قرآن.

ب) ضوابط شکلی

پذیرش مقاله در پژوهش‌نامۀ نقد آراء تفسیری مستلزم مراعات این ضوابط است:

1) مقاله‌ در محیط نرم‌افزار مایکروسافت وُرد نوشته، و تنها از طریق سامانۀ مجله و بدون ذکر نام مؤلفان ارسال شود.

2) مشخصات نویسندگان در فایلی جداگانه ارسال شود و دقیقاً در سامانه نیز مطابق استاندارد مذکور در سامانه درج گردد. درج همۀ این موارد الزامی است: نام و نام خانوادگی، مرتبۀ علمی، رشتۀ تحصیلی، نام دانشگاه یا مؤسسۀ محل اشتغال، سمت و نوع اشتغال، و رایانامۀ تک‌تک مؤلفان، به همراه شمارۀ تلفن و نشانی مکاتبات پستی نویسندۀ مسئول.

3) مقاله به‌ترتیب مُشتمِل خواهد بود بر عنوان، چکیده، کلیدواژه‌ها، درآمد، طرح مسئله، بدنۀ مقاله، نتیجه، و منابع.

چکیده دربردارندۀ توضیحی است مختصر در حدود 150-225 کلمه دربارۀ زمینۀ بحث، مسئلۀ بحث، رویکرد، روش و فرضیات و نتایج محتمل.

درآمد مشتمل است بر تبیینی فشرده از زمینۀ بحث، ضرورت‌های نظری مطالعه در آن، جایگاه موضوع این مقاله در آن زمینه و مفاهیم بنیادین بحث.

طرح مسئله مروری است فشرده و دسته‌بندی‌شده بر آنچه تا به‌حال در بارۀ موضوع زمینۀ بحث گفته‌اند، اشکالات آن دیدگاه‌ها و ابهامات باقی‌مانده، سؤالاتی از میان آن ابهام‌ها که در این مطالعه قرار است برای‌شان پاسخ یافت و مراحلی که باید پیاپی بدین منظور در بخش‌های بعدی (بدنۀ مقاله) دنبال شود.

بدنۀ مقاله دربردارندۀ سه یا چهار بخش با حجم‌های متوازن است که هر یک دربردارندۀ سه یا چهار فصل با حجم‌های متوازن اند.

نتیجۀ مقاله لزوماً به معنای مرور و تلخیص مقاله نیست و در آن به دستاوردهای مطالعه تصریح می‌شود.

لازم است عنوان، چکیده، کلیدواژه‌ها، و منابع نیز به انگلیسی ترجمه، و در قالب فایلی جداگانه در سامانه ارسال شوند.

ب) شیوۀ ارجاع‌دهی

ارجاعات برپایۀ بومی‌سازی روش مستندسازی ام.ال.اِی دنبال می‌شود. درج این ارجاعات نیز به شیوۀ درون‌متنی است و بی‌فاصله پس از نقل مطالب و میان پرانتز جای می‌گیرد و نام اَشهَرِ مؤلف، نام اثر، جلد و صفحۀ مورد نظر را مطابق این الگو بیان می‌کند: (طباطبایی، المیزان، 1/ 35). هرگاه پیاپی به چند ارجاع داده شود، منابع مختلف در داخل متن مقاله به ترتیب سال تألیف‌شان یا سال درگذشت مؤلفان‌شان درج، و با نقطه‌ویرگول از هم جدا می‌شوند. مثلاً داخل پرانتز ارجاع می‌نویسیم: (ابن‌حجر عسقلانی، الاصابه، 4/ 126؛ طباطبایی، المیزان، 1/ 35). منابعی نیز که به زبان‌های لاتین و جز آن‌ها باشند، نام مؤلف و اثر داخل متن فارسی آوانگاری می‌شود و اگر مؤلف یا اثر برای خوانندۀ فارسی‌زبان مخاطب مجله ناشناخته بود، عنوان مؤلف یا اثر یا هردو به نام اصلی در پاورقی می‌آید و شمارۀ جلد و صفحه نیز به‌ترتیب با حروف رومی و اعداد لاتین درج می‌شود؛ مثلا داخل متن می‌نویسیم: (نولدکه، تاریخ قرآن، II/ 154) و بعد جلوی ترجمۀ نام اثر شمارۀ پاورقی درج می‌کنیم و در پاورقی نیز می‌آوریم: «Nöldeke, Geschichte des Qorâns»؛ یا اگر بخواهیم به مقاله‌ای لاتین ارجاع دهیم در متن مثلاً می‌آوریم: (شاخت، «مالک بن انس»، 187) و بعد در پاورقی که عددش بعد از گیومه درج شده است می‌آوریم: «Schacht, “Malik b. Anas». حتی اگر نام مؤلف و اثر به لاتین درج نشده باشند، خواننده از روی اعداد لاتین که در متن فارسی می‌بیند درمی‌یابد که باید مشخصات اثر را در منابع لاتین بجوید. منابع لاتین و امثال آن‌ها بعد از منابع فارسی و عربی درج می‌شوند.

ارجاع در منابع پایانی مقاله چنین است: مشخصات مؤلف (نام اَشهَرِ مؤلف، نام مؤلف)، مشخصات اثر (نام کتاب با حروف درشت و کج یا نام مقاله داخل گیومه، ویرگول، نام کتاب یا مجلۀ حاوی آن مقاله با حروف درشت و کج)، مشخصات مترجم یا مُصحّح اثر (دقیقاً با این الگو: ترجمۀ احمد آرام، یا به‌کوشش علی‌اکبر غفاری)، و در پایان، مشخصات نشر (محل نشر، ناشر، سال نشر، یا شمارۀ سری و نوبت چاپ مجله). نیز، منابع به‌ترتیب الفبایی پشت سر هم قرار می‌گیرند. برای نمونه:

ـ حسینی‌، محمدرضا، «مقولةُ جِسمٍ لا کَالاَجسام‌»، تراثنا، سال دهم، شم‍ارۀ ‍‌19، بهار 1410ق.

ـ سیوطی، عبدالرحمان بن ابی‌بکر، بُغیَةُ الوُعات، به‌کوشش محمد ابوالفضل ابراهیم، بیروت/ صیدا، المکتبة العصریه، 1964م.

نامِ اَشهَرِ مؤلفان و کتاب‌ها را باید بر اساس شیوۀ یادکرد مؤلف در اغلب آثار یا مراجعه به‌کتب اَعلام و دائرةالمعارف‌ها بازشناخت و لزوماً عنوان پشت جلد اثر صحیح نیست. مثلاً، نام اشهر محمدحسن نجفی، «صاحب‌جواهر» است، یا گرچه مؤلف کتابِ فقیه مَن لا یَحضُرُهُ الفقیه در سده‌های متأخر به‌نام «شیخ صدوق» نیز شناخته می‌شود، نام اَشهَر وی و ضبط آثاری همچون دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی «ابن‌بابویه»، و نام اشهر خود کتاب نیز من لایحضره الفقیه است. اگر مؤلفی به‌چند نام شناخته می‌شد، نامی را برمی‌گزینیم که با بی‌طرفی علمی سازگارتر باشد. شماری از نام‌های پذیرفتنی در شیوه‌نامۀ ضمیمۀ مجله (موجود در صفحۀ نخست پایگاه اینترنتی مجله) قابل دسترسی است.

پ) سیاست‌های پذیرش و نشر

مقاله باید حاصل مطالعات خود نویسندگان باشد و پیش از این هم در هیچ یک از مجله‌های داخل یا خارج از کشور به چاپ نرسیده، و برای ارزیابی نیز هم‌زمان به مجلۀ دیگری ارسال نشده باشد. نیز، مؤلفان باید هنگام ارسال مقاله گواهی کنند که در نشر مقاله هیچ تعارض منافعی وجود ندارد و هیچ شخص حقیقی یا حقوقی مدعی منافع آن مقاله نخواهد شد. لازم است نویسندگان با نگارش تعهدنامه‌ها مطابق الگوی موجود در پایگاه اینترنتی مجله و ارسال تصویر فرم‌های امضاءشده توسط همه مؤلفان موارد فوق را گواهی کنند.

روند ارزیابی چنین است که سردبیر مجله مقاله را پس از ارسال، در ظرف زمان دو روز کاری، نخست از حیث میزان تطابق با رسالت مجله و میزان تطابق آن با ضوابط شکلی مجله می‌سنجد و هر مشکلی در این زمینه‌ها را با نویسنده مطرح می‌کند. هر گاه مقاله با رسالت و ضوابط شکلی مجله سازگاری داشت، سردبیر آن را به داوری ارسال می‌کند. لازم است که دست‌کم دو داور اعتبار علمی مقاله را تأیید کنند و مؤلف از مجموع داوری‌ها دست‌کم نیمی از امتیازات نشر مقاله را حاصل کند. هر گاه مقاله در داوری امتیاز لازم را کسب کرد، در جلسۀ اعضاء هیأت تحریریه به بحث گذاشته خواهد شد. پذیرش مقاله مشروط به تأیید هیأت تحریریه است.

پس از تأیید هیأت تحریریه مقاله پذیرفته، و نتیجه به مؤلفان اعلام می‌شود؛ اما نشر آن منوط به تأیید اصالت و اعتبار علمی مقاله از سوی ویراستار علمی است. ارسال مقاله به پژوهش‌نامۀ نقد آراء تفسیری مستلزم پذیرش نقش ویراستاران در بهبود کیفیت مقاله است. به هر روی، نشر نهایی مقاله تنها با تأیید نسخۀ نهایی از جانب مؤلف و ویراستار ممکن خواهد بود. مقالات پذیرفته در سامانۀ مجله بارگذاری خواهند شد و عنوان و چکیده و کلیدواژه‌های‌شان پیش از انتشار نهایی قابل‌دست‌رسی خواهد بود.

مراحل مختلف گردش‌کار و پذیرش مقالات در پایگاه اینترنتی مجله با فلودیاگرامی نمایش داده شده است.

ت) راهنمای حروف‌چینی و صفحه‌بندی و رسم‌الخط

پیش از ارسال مقاله از همۀ نویسندگان عزیز مستدعی است به‌دقت راهنمای حروف‌چینی و صفحه‌بندی و رسم‌الخط مجله را دریافت کنند و مقالۀ خود را دقیقاً مطابق آن تنظیم کنند. افزون‌بر توضیح تفصیلی ضوابط، توضیحات تکمیلی فراوان دیگری نیز در این شیوه‌نامه دست‌یافتنی است که مراعات آن‌ها می‌تواند کسب امتیاز بالاتر در داوری، و تسریع در فرایند ویرایش و نشر مقاله را همراه داشته باشد.

دانلود راه‌نمای ویرایش و شیوه‌نامۀ حروف‌چینی و صفحه‌بندی و رسم‌الخط مجله

دانلود فایل نمونۀ مقاله

دانلود فایل زیپ‌شدۀ فونت‌های لازم برای نگارش مقاله

دانلود فایل شناخت اعلام و آوانگاری منابع پرکاربرد به انگلیسی